Chiến tranh, dù là thảm họa khốc liệt gây ra vô số mất mát, đôi khi lại là chất xúc tác để sản sinh ra những vĩ nhân. Từ chiến trường đẫm máu, những vị anh hùng, những nhà chiến lược tài ba đã xuất hiện, mang trong mình khả năng xoay chuyển cục diện và định hình lại trật tự thế giới. Dưới đây là danh sách 10 vị tướng vĩ đại nhất lịch sử, được Hội đồng khoa học Hoàng gia Anh công nhận vào tháng 2 năm 1984, những người đã để lại dấu ấn không thể phai mờ trong sử sách quân sự toàn cầu.
Alexander Đại đế (356-323 TCN)
Chỉ trong vỏn vẹn 12 năm trị vì Đế chế Macedonia (336 – 323 TCN), Alexander Đại đế đã chinh phục gần như toàn bộ lãnh thổ thế giới mà ông biết vào thời điểm ấy trước khi qua đời. Sự ra đời của ông trùng hợp với thời điểm đền thờ thần Artemis ở Ephesus bị cháy rụi, khiến nhiều người tin rằng Alexander là con của một vị thần rắn. Các nhà tiên tri cổ đại đã dự đoán ông sẽ có một tương lai “bách chiến bách thắng”.
Sự thật chứng minh lời tiên tri đó là đúng. Trong suốt các cuộc chinh phạt, Alexander Đại đế gần như bất bại. Nổi bật trong số đó là chiến dịch chinh phục Đế quốc Ba Tư – chiến dịch đầu tiên trong cuộc đời của vị hoàng đế trẻ 20 tuổi. Đặc biệt, tại Trận Gaugamela năm 331 TCN, Alexander Đại đế cùng hơn 40.000 quân lính đã đánh bại hàng vạn quân Ba Tư do hoàng đế Darius III nhà Achaemenes dẫn đầu, thể hiện tài năng quân sự xuất chúng.
Alexander Đại đế trong trang phục quân sự, thể hiện tướng vị quyền lực và uy nghiêm.
Thành Cát Tư Hãn (1162-1227)
Thành Cát Tư Hãn chính là người đã hợp nhất các bộ lạc độc lập ở vùng Đông Bắc châu Á và sáng lập ra Đế quốc Mông Cổ vào năm 1206. Trong thời gian trị vì, ông đã mở rộng lãnh thổ của đất nước mình từ châu Á sang tới tận châu Âu, kiến tạo nên một trong những đế chế rộng lớn nhất lịch sử nhân loại. Các nhà nghiên cứu đều đánh giá rất cao tài năng quân sự của ông, từ cách tổ chức quân đội cho tới chiến thuật.
Triết lý quân sự mà cả đời Thành Cát Tư Hãn tuân theo đó là làm sao giành chiến thắng kẻ thù nhanh nhất, ít thiệt hại nhất. Trong các trận chiến, ông không bao giờ buông tha cho kẻ địch, ngay cả khi đối thủ bỏ chạy, thể hiện sự quyết đoán và tàn khốc đặc trưng của quân đội Mông Cổ.
Thành Cát Tư Hãn, vị tướng lừng danh người Mông Cổ, trên lưng ngựa, thể hiện tướng vị thống lĩnh của ông.
Napoleon Bonaparte (1769 – 1821)
Napoleon Bonaparte là một nhà quân sự và chính trị kiệt xuất khiến cả thế giới phải kính phục và khiếp sợ. Ông được mệnh danh là thần chiến tranh, bởi với cách dụng binh khó lường và những hành động phi thường mà không vị tướng nào dám thực hiện, ông đã tạo ra những chiến thắng vĩ đại, chớp nhoáng khi phải đối đầu với kẻ địch có ưu thế hơn về quân số.
Một trong những chiến thắng thể hiện rõ tài năng của Napoleon là trận chiến Ba Hoàng đế – Austerlitz vào năm 1805. Napoleon đã chỉ huy thành công 73.000 quân Pháp, chiến thắng hơn 80.000 quân liên minh Áo – Nga. Các chiến dịch của Napoleon được nghiên cứu tại các học viện quân sự khắp nơi trên thế giới. Ông cũng được lịch sử thế giới ghi nhận là danh tướng vĩ đại nhất thế kỷ 19.
Napoleon Bonaparte trong trang phục quân sự đặc trưng, thể hiện tướng vị lãnh đạo vĩ đại và tầm nhìn chiến lược.
Hannibal Barca (247-183 TCN)
Vị tướng huyền thoại người Carthage này đã dẫn đội quân với lực lượng ít và yếu hơn hẳn đế chế Rome từ Cathegne (Tây Ban Nha ngày nay) đánh thẳng vào Rome. Dù đối mặt với một cường quốc quân sự hùng mạnh như La Mã, quân đội của ông đã chiến thắng và làm suy yếu tận gốc rễ đế chế này.
Hannibal được biết đến với chiến thuật táo bạo, đặc biệt là việc vượt dãy Alps cùng voi chiến, một kỳ tích quân sự hiếm có trong lịch sử. Ông là hiện thân của sự kiên cường và khả năng lãnh đạo phi thường.
Hannibal Barca, vị tướng huyền thoại người Carthage, người đã thách thức đế chế La Mã.
Julius Caesar (100 – 44 TCN)
Julius Caesar là một lãnh tụ quân sự lỗi lạc và chính trị gia xuất sắc của La Mã, người đóng vai trò then chốt trong sự chuyển đổi Cộng hòa La Mã thành Đế chế La Mã. Một trong những chiến tích vang dội nhất của Caesar là cuộc chinh phục xứ Gaule (bao gồm Pháp, Bắc Ý, Bỉ, Tây Thụy Sĩ, v.v… ngày nay), mở cho La Mã con đường tiếp cận Đại Tây Dương.
Sau đó, ông đã phát động cuộc xâm lăng của La Mã vào xứ Britannia (nước Anh ngày nay) cũng như đã cho xây cầu sông Rhein năm 55 TCN, trở thành tướng La Mã đầu tiên vượt qua eo biển Manche cũng như qua bờ phải sông Rhein. Caesar không chỉ là một nhà chinh phạt mà còn là một nhà cải cách, để lại di sản sâu rộng cho nền văn minh phương Tây.
Julius Caesar, một vị tướng vĩ đại của La Mã, với tướng vị quyền uy và khí chất lãnh đạo.
Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn (1228 – 1300)
Trần Hưng Đạo tên thật là Trần Quốc Tuấn, một vị danh tướng anh hùng dân tộc Việt Nam thời nhà Trần. Ông là một trong những người chỉ huy chính trong việc đẩy lùi ba lần cuộc xâm lược của quân Mông Cổ và về sau là quân Nguyên Mông ở thế kỷ 13. Chiến thắng của quân dân ta trước đội quân Mông Cổ hùng mạnh, thiện chiến dưới thời Hốt Tất Liệt được xem là một trong những chiến công vĩ đại nhất lịch sử thế giới.
Tài năng quân sự, lòng yêu nước và khả năng đoàn kết toàn dân của Trần Hưng Đạo đã trở thành biểu tượng bất diệt của tinh thần Việt Nam. Ông không chỉ là một nhà chiến lược tài ba mà còn là một nhà tư tưởng lớn với những tác phẩm quân sự có giá trị.
Trần Hưng Đạo, vị tướng kiệt xuất của Việt Nam, trong trang phục triều đình thể hiện tướng vị cao quý.
Oliver Cromwell (1599 – 1658)
Oliver Cromwell là danh tướng lừng danh trong lịch sử của nước Anh. Ông đã lãnh đạo đội quân Sườn Sắt đánh bại quân đội của Hoàng gia Stewart trong cuộc Cách mạng Tư sản Anh thế kỷ XVII, chém đầu vua Anh Charles I (1649).
Sau đó, Cromwell chinh phục Ireland, Scotland và trở thành Huân tước Bảo hộ cai trị nước Anh từ năm 1653 cho tới khi ông qua đời năm 1658. Ông là một nhân vật gây tranh cãi nhưng không thể phủ nhận tầm ảnh hưởng sâu sắc của ông đối với lịch sử chính trị và quân sự Anh.
Oliver Cromwell, vị tướng Anh với tướng vị lãnh đạo cách mạng, trong trang phục quân sự thời đó.
Mikhail Kutuzov (1745 -1813)
Mikhail Kutuzov là một vị nguyên soái lỗi lạc trong lịch sử nước Nga. Ông đã lãnh đạo quân đội Nga đánh bại quân Pháp, chặn đứng cuộc xâm lăng của Napoleon vào Nga năm 1812. Với chiến thuật “tiêu thổ kháng chiến” và “câu nhử” thiên tài, ông đã biến mùa đông khắc nghiệt của Nga thành đồng minh mạnh nhất, gây tổn thất nặng nề cho quân Pháp.
Sau đó, ông đã lãnh đạo liên quân các nước Áo – Phổ tiến đánh Paris, lật đổ hoàn toàn sự thống trị của Napoleon. Kutuzov là biểu tượng của tinh thần chiến đấu quả cảm và trí tuệ quân sự của dân tộc Nga.
Mikhail Kutuzov, nguyên soái Nga với tướng vị chỉ huy tối cao, được thể hiện qua bức chân dung uy nghi.
Georgy Zhukov (1896 – 1974)
Georgy Zhukov là danh tướng lừng danh trong quân đội Liên Xô. Trong Thế chiến thứ hai, Nguyên soái G.K. Zhukov chiếm đầu bảng vàng về số lượng trận thắng nhiều và quy mô lớn. Tài năng chỉ đạo chiến dịch, chiến lược của ông được cả thế giới khâm phục.
Ông là người đã chỉ huy nhiều trận đánh quan trọng, bao gồm trận Stalingrad, trận Kursk và trận Berlin, góp phần quyết định vào chiến thắng của Liên Xô và phe Đồng minh trước Đức Quốc xã. Zhukov được coi là một trong những chỉ huy quân sự xuất sắc nhất thế kỷ 20.
Georgy Zhukov, vị nguyên soái Liên Xô vĩ đại, với tướng vị cao nhất trong quân đội, thường mặc đồng phục lịch sử.
Võ Nguyên Giáp (1911 – 2013)
Võ Nguyên Giáp là Đại tướng đầu tiên, Tổng tư lệnh tối cao của Quân đội Nhân dân Việt Nam. Ông được mệnh danh là bậc thầy số 1 về chiến tranh du kích. Dù không được đào tạo qua bất kỳ một trường lớp quân sự chính quy nào, không trải qua các cấp bậc quân hàm trong quân đội, nhưng Võ Nguyên Giáp được phong quân hàm Đại tướng vào năm 1948 khi mới chỉ 37 tuổi.
Với tài năng của mình, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã chỉ huy thành công chiến dịch Điện Biên Phủ, tiêu diệt “pháo đài bất khả xâm phạm” của Pháp, tổ chức chiến dịch Hồ Chí Minh huyền thoại trong kháng chiến chống Mỹ, chính thức giành lại độc lập cho dân tộc ta. Ông là một trong những vị tướng vĩ đại, được thế giới kính trọng bởi nghệ thuật quân sự độc đáo và tư duy chiến lược thiên tài.
